ARM Tarim Ceviz Ağacı Fidanı

Ceviz, cevizgiller (Juglandaceae) familyasından Juglans cinsinden tek tüysü yaprakları karşılıklı dizilmiş ve aromatik kokulu ağaç türlerinin ortak adı.

Kışın yaprağını döken ağaçlardır. Genç sürgünlerin özü bölmelidir. Tomurcuklar az sayıda pullarla örtülmüştür. Yaprakçıkların kenarları bazı türlerde ince dişli, bazılarda ise düzdür (tam kenarlı). Yaprakçık sayısı türlere göre (3) 5-23 arasında değişir.

Çiçekler bir evcikli dir. Erkek çiçekler bir önceki yılın sürgünlerinde yan durumlu, aşağıya sarkan kedicik halinde kurul oluşturur. Kurullar dallanmamıştır. Her bir erkek çiçeğin 1 brahte, 2 brahtecik ile 3-4 loplu bir çevre yaprağı (çanak) vardır. Etamin sayısı 7-105 dir.Dişi çiçekler ise yeni sürgünlerin ucunda terminal (tepede) durumlu dik duran 2-8 çiçekli fakir kurullar oluşturur. Dişi çiçeğin de 1 brahte, 2 brahtecik, 4 loplu çevre yaprağı vardır. Bunlar ovaryumla kaynaşmıştır, yalnız uçları serbesttir. Ovaryum alt durumludur; etli kalın 2 stigması oldukça gelişmiştir.

Sonbaharda olgunlaşan büyük çekirdekli sulu meyvenin iç kısmı 2 bölmeye ayrılmıştır. Tohum 2 loplu, yağlı ve lezzetlidir.

Odununun özü koyu, dış kısmı açık renkli, ağır ve güzel cila kabul eden odunları vardır.

Cevizin faydaları saymakla bitmez. Günlük hayatımızın bir parçası olan ceviz, tükettiğimiz çikolata, kurabiye, kek gibi birçok üründe yaygın olarak kullanılır.
Düzenli ve bilinçli bir şekilde ceviz tüketimi insan sağlığına birçok yönde fayda sağlamaktadır. Kolestrolün dengelenmesinden, kalp damar sağlığına, çocukların zeka gelişiminden kemiklerin güçlenmesine kadar faydaları vardır. Bununla birlikte cevizin cilt için faydalı olduğu ve birçok kozmetik firmasının ürünlerinde cevizin içerdiği maddeleri kullandığı bilinir.
Cevizin içerdiği yüksek derecedeki bazı zengin vitamin ve elementler genel anlamda sağlığımızın korunmasını sağlamaktadırlar. Fakat özellikle yüksek derecedeki Omega 3 yağı asidi ve E vitamini türü olan gama-tokoferol gibi elementler başta kolesterol olmak üzere, kalp çevresinin temizlenmesinde önemli rol oynamaktadırlar.
Ceviz çok az sayıda besin türünün içerdiği çok güçlü antioksidan görevi gören elementler içerir, bunlardan birisi olan amino-asitler kalp sağlığının korunmasına yardımcı olurken,  omega 3 yağının içerdiği alfa-linolenik asit patolojik kan pıhtısı önemli ölçüde engeller.
Günde ortalama 3 ceviz tüketen bir kişi kalp sağlığı için çok önemli bir önlemi almış olur, ayrıca, günlük olarak tükettiğiniz 3 ceviz  kan şekeri ve kolestrol seviyesini düzenli bir seviyede tutmaya yardımcı olur.
Araştırmalar, günde ortalama 40 gram ceviz tüketen kişilerin kardiyovasküler riskini azalttığını ortaya koymuştur.
Cevizin Sağlığa Faydaları
Genel anlamda cevizin iki çeşit hastalığı önemli ölçüde engelleyici özelliğinin olduğunu söyleyebiliriz. Bunlardan birincisi kalp ve damar hastalıklarıdır. Uzmanlar, bütün öğünlerden sonra bir miktar ceviz yenilmesinin damarların tıkanmasına neden olan yağlı besinlerin verebileceği zararlara engel olduğunu söylüyorlar.  Ayrıca yapılan araştırmalar cevizin damarların esnekliklerini korumalarını sağladığını ortaya koydu.  Ceviz içerisini barındırdığı antioksidan sayesinde kalp hastalıklarına neden olan zararlı maddeleri ortadan kaldırır ve vücudu bu tehlikeden korur. Böylece kalbin hastalıklara yakalanma riskini önemli ölçüde azaltır.
Bünyemiz kendi başına Omega yağını üretemez. Ceviz ise Omega 3 yağını bol miktarda bulundurur ve günde ortalama 4-5 ceviz yiyen kişi vücudun gereksinimi olan omega 3 yağının %85’ini almış olur. Ayrıca Omega 3 yağının antioksidan içermesi kalp sağlığına faydalıdır.
Aynı şekilde günde 4-5 ceviz yediğimizde, vücudumuzun günlük ihtiyaç duyduğu demirin  yüzde 20’sini, manganezin yüzde 43’ünü ve triptofan’ın yüzde 17’sini karşılamış oluruz. Cevizde bulunan kalori oldukça yüksek olduğu için aşırıya kaçmadan tüketilmelidir.
Kalp ve Damarlara Faydaları: Sağlıklı bir yaşamın parçası olarak ceviz yemek kalp için iyidir. Doymamış yağ asitleri ve diğer besinleri içeren ceviz önemli bir aperatif yiyecektir diyebiliriz. Eğer kalp ile ilgili sorununuz varsa doğru tüketilmesi durumunda cevizin faydasını göreceksiniz.
Düzenli bir şekilde ceviz tüketmek lipoprotein kolesterol seviyesini düşürebilir. Yüksel LDL ( Kötü kolestrol) kalp hastalığının başlıca nedenidir, ceviz ise LDL’nin panzehiridir diyebiliriz.
Ceviz kalp krizine neden olan kan pıhtılaşmasını riskini azaltabilir. Ayrıca arterlerin sağlıklı kalmasını sağlar.
Cevizin içerdiği hem tekli hem çiftli doymuş yağlar yükselen kolestrol seviyesini düşürür.
Ceviz Omega 3 yağ asitleri açısından zengin olduğu için tehlikeli kalp ritmlerini engeller, kalp krizi riskini azaltır.
Ceviz doyurucu besinler içerdiği için yemek yeme riskini azaltır ve hatta diyabeti yavaşlattığı düşünülmektedir. Bundna dolaylı olarak kalp hastalıkları riskini azaltır.
E vitamini arterlerde meydana gelebilecek plak oluşumlarını engeller ve kalp tıkanıklığının oluşmasına izin vermez.
Ceviz içerdiği besin ve vitaminler aracılığı ile kanın pıhtılaşmasını engeller ve kan dolaşımın daha iyi olmasını sağlar. Bu durum kalp hastalıklarına yakalanma riskini azaltır.
Kolestrole Faydaları: Günlük 4-5 tane ceviz tüketiminin kolesterolü düşürür. İyi kolestrol seviyeni yükseltir ve kötü kolesterol yükselmesine engel olur. Bununla birlikte damarların çevresini temizler ve genişlemelerini sağlar, böylece kalp hastalıklarına yakalanma riskini de azaltır.
Diyabete Faydaları: Diyabet hastalığında karşılaşılan en sık sorun kan şekerinin yükselmesidir. Ceviz ise kan şekerinin makul seviyelerde kalmasına yardımcı olmaktadır. Böylece diyabet hastalarının kalp hastalığına da yakalanma riskini düşürmektedir.
Kansere Faydaları: Cevizin kanser hastalığını tedavi ettiği söylenemez. Fakat kanser hastalığına neden olan faktörleri ortadan kaldırabiliyor veya hastalığa yakalanma riskini azaltabiliyor.  Düzenli bir şekilde ceviz tüketimi dolaylı olarak kansere karşı metabolizmanın direncini arttırıyor.
Kemiklere Faydası: Bazı uzmanlar cevizde bulunan kalori miktarının kiloya neden olacağını iddia ediyor fakat buna karşılık büyük bir çoğunluk ise aşırı şekilde beslenilmediği sürece cevizin içerdiği kalorinin kemiklerin güçlenmesine katkı sağladığını belirtmektedirler. Ayrıca ceviz tüketiminden sonra meydana gelen kalorinin vücut tarafından depolanmadığı belirtiliyor.
Beyine Faydası: Ceviz linoleik, alfa linoleik ile birlikte vitamin E ve B6 vitaminlerini içerdiğinden dolayı sinir sitemlerine olumlu yönde etki yapar. Bazı bilim adamları besin maddelerinin hangi organımıza benziyor ise o organa faydalı olduğu yönünde iddiaları var ki ceviz de görüntü olarak beyine benziyor. Fakat cevizin beyine benzemenin ötesinde ciddi anlamda beyine faydaları var. Özellikle stres ile mücadelede antidepresan görevini üstlenen ceviz, uyku sorunu olanlar için de şifadır. Yatmadan önce yenilen ceviz, içerdiği triptofan yardımı ile uyku sorununuzu çözebilir.
Cilde Faydaları: Omega 3 yağı ve zengin bakır içeren cevizin cilde de çok faydası vardır.  Her gün 2-3 ceviz tüketimi cildin elastikliğini arttırır ve ciltteki hücrelerin canlı kalmalarına yardımcı olur.

Öncelikle vücudu besleyerek güçlendirir. Cinsel gücü arttırır. Ceviz ve ceviz yağı kuvvetli besinlerdir. Şeker tedavisinde kullanılır. Ceviz yağı müshil olarak kullanılır. Anjinde boğaza gargara yapılabilir. Deride sivilce olduğunda cevizle banyo yaptırılır. Öksürüğü keser, beyin için gerekli olan gümüş iyonlarını sağlıyor.

Ceviz nerede yetiştirilir?
Ceviz ağaçları toprak bakımından seçici değildir ama fazla su tutmayan gevşek, alüvyial topraklardan hoşlanırlar.

Ceviz yediğimizde hangi vitaminleri alıyoruz?
1 kg ceviz yaklaşık 7.000 kalori enerji sağlamaktadır. Yediğimiz taze cevizde yüzde 5-6 oranında C vitamini bulunur, kuru cevizde bol miktarda C, B1, B2, A ve E vitaminlerini içermektedir. Aynı zamanda ceviz yapraklarının kaynatılarak içilmesi beyine faydalı olan gümüş iyonlarını ihtiva ediyor. Kadınlar aynı zamanda cevizi maske olarak uygulamaktadırlar.

Anti bakteriyel özelliği olan gümüş iyonları beyin sağlığının koruyucusu ceviz, beynin ihtiyacı olan gümüş iyonlarını içeren tek meyvedir.Aynı zamanda cevizin zihin açıcı ve dikkat toplayıcı özelliği bilinmektedir.

Uzmanların cevizle ilgili açıklaması şu şekilde;
‘8 tane cevizi bir bardak suda 2 gün bekletin. Günde iki ceviz olmak üzere tüketin ve cevizleri içinde beklettiğiniz suyu da için, 4 günlük kür sonunda ne kadar dinlenmiş hissettiğinize şaşıracaksınız. ‘

Ceviz fidanı yetiştiriciliğinde aşı ile çoğaltmada anaç oluşturulacak kısım tohumdan yetiştirilir. Ceviz fidanı tohum dikimi her yılın mart ayında tamamlanır. Tohumlar Temmuz aylarında çiçeklenerek aşılama yapılmaya hazır hale gelir.

Ceviz fidanı Çöğür yetiştiriciliği kolay gibi görünse de bilgi ve beceri isteyen,en önemli bir iş gücü gerektiren çöğür yetiştiriciliğine geçmeden önce uygun tohum kaynaklarının belirlenmesi gerekmektedir.

Tohumların çimlenmesini olumlu ve olumsuz etkileyen birçok faktör bulunmaktadır.Çöğür yetiştiriciliğinde kullanılacak tohumlar dolgun,içleri sağlam ve besin maddelerince zengin olmalıdır.Tam olgunlaşmamış tohumlar çöğür yetiştiriciliğinde kesinlikle kullanılmamalıdır.Tohum alınacak damızlık ağaçlar belirlenmeli ve coğrafik bölge olarak tohumların orijinlerine önem verilmelidir.

HANGİ AĞAÇLARDAN CEVİZ FİDANI TOHUMU ALINIR?
Hastalık ve zararlı belirtisi olan ağaçlardan tohum alınmamalıdır.Tohum kaynağı olarak seçilecek ağaçların,Marsonine juglandis,Xanthomanas.Carpocapsa spp,Armilleria mellea,Meloidogyne spp,Phytophthora spp,Pratylenchus vulnus gibi hastalık ve zararlılardan temiz olmaları aranan önemli bir koşuldur.Beslenme durumu iyi olmayan,kurak koşullarda kalmış ağaçların tohumları tercih edilmemeli özellikle iç büzüşmesi gösteren ağaçlar tohum kaynağı olarak kullanılmamalıdır.

İri cevize sahip olan meyvelerden daha iri çöğürlerin yetiştiği bildirilse de,kg’a düşen tohum sayısı ve tohum fiyatları da dikkate alınmalıdır. Ceviz tohum kaynaklarının seçiminde dikkat isteyen diğer önemli bir nokta iç cevizdeki yağ içeriğidir.

Yağlı bitkiler çimlenmeleri esnasında daha fazla oksijene gereksinim duyarlar.Seçilecek tohumların,iç ceviz yağ içeriği düşük olan tip ve çeşitlerden seçilmesi,çimlenme esnasında oksijen yönünden daha az sıkıntılara neden olacaktır. Cevizlere tohum ağırlığının çimlenme ve çöğür gelişimi üzerine etkilerinin incelendiği bir araştırmada tohum ağırlığı ile çimlenme oranı ve çöğür gelişimi arasında pozitif önemli ilişkiler bulunmuştur.Tohum ağırlığında her 1 gramlık artışa karşılık çimlenme oranında yıllara göre %2,87-5,48 lik bir artışın olduğu saptanmıştır.

Yine tohum ağırlığındaki her 1 gramlık artışa karşılık çöğür çapında denemenin birinci yılında 0,017 cm,ikinci yılında 0,022 cm,çöğür boyunda ise sırasıyla 0,91-1,46 cm’lik bir artışın olduğu belirlenmiştir.Çöğür yetiştiriciliğinde kullanılacak tohum kaynaklarının artışın olduğu belirlenmiştir.Çöğür yetiştiriciliğinde kullanılacak tohum kaynaklarının belirlenmesinde tohum fiyatları ile çimlenme ve kuvvetli homojen çöğür gelişimi gibi konular beraber ele alınmalıdır.Katlamaya alınmayan tohumlar dikimden önce 2-3 gün soğuk suda bekletilir.

DİKKAT!

Tohumdan ceviz yetiştiriciliği kavramı kesinlikle yanlıştır.Tohumdan kesinlikle bahçe kurulmaz. Bu konuda yetiştiriciler uyarılmalıdır. Ülkemizde maalesef bazı kişi ve kurumlar kendiliğinden aşılı tohumdan ceviz fidanı sattıklarını iddia ederek haksız kazanç sağlamaktadırlar. Bu durum hem ülkemizde tarım sektörünü baltalamak ile beraber hemde yıllarca verilen emeklerin yitirilmesine, umutların tükenmesine yol açmaktadır.

Alt